Social return in Rotterdam

Het Regionaal Werkbedrijf Rotterdam, een samenwerkingsverband van sociale partners, lokale overheden en UWV, heeft samen met Arbeidsmarkt Regio Rijnmond een belangrijk doel gesteld. Met regionale werkgevers en ondernemers zijn afspraken gemaakt om binnen de ‘Wet Banenafspraak – Quotum Arbeidsbeperkten (BQA)’ banen voor deze kandidaten uit deze doelgroep te realiseren.

Hun doel is om in de regio Rotterdam nog eens 10.800 extra banen te creëren bovenop de vastgestelde landelijke norm van 125.000 banen. Een ambitieus plan. Kan de gemeente Rotterdam dit realiseren? Het is een grote operatie, maar is het niet onmogelijk om deze puzzel op te lossen. 

Eerst wat feiten op een rij  

Om opgenomen te worden in het doelgroepenregister moest voorheen een arbeidsbeperkte werknemer eerst gekeurd worden door UWV. Na de invoering van de Participatiewet in 2015 mogen (onder andere) gemeenten hem of haar nu rechtstreeks aanmelden. De instrumenten en het toevoegen door de gemeente bracht perspectief voor de langdurig werklozen in de bijstand. Ook zij mogen gebruik maken van de genoemde instrumenten. Echter deze groep mensen bracht, behalve ziekte en/of handicap, ook andere problematiek met zich mee. Dit vraagt om nieuwe spelregels om de invulling van social return te vergroten en tot een succes te maken. 

Door de invoering van de Participatiewet en de Wajong 2015 vielen arbeidsbeperkten met arbeidsvermogen niet meer onder de verantwoordelijkheid van UWV maar werden zij ondergebracht bij de gemeenten. Met deze overheveling kreeg de gemeente opeens de beschikking over  hulpmiddelen om deze nieuwkomers in de bijstand aan werk te helpen. Een arbeidsbeperkte werknemer die niet voltijds kan werken, krijgt afgemeten tegen het wettelijk minimumloon, een bepaalde loonwaarde toegewezen. De werkgever betaalt de medewerker dan een lager brutoloon uit, terwijl de gemeente het aanvult. Dit heet loonkostensubsidie. Daarnaast kan de gemeente aan de gehandicapte werkzoekende diverse voorzieningen aanbieden zoals jobcoaching, aangepast vervoer van en naar het werk en werkplekaanpassingen. Bij (langdurige) ziekte van de werknemer kan de werkgever gebruik maken van de zogenoemde no-riskpolis. Wanneer de werkgever een arbeidsbeperkte werknemer in dienst neemt, krijgt de werkgever via de Belastingdienst loonkostenvoordeel. 

Pilot arbeidsontwikkeling 

De gemeente Rotterdam is in 2019 een pilot gestart waarbij een brede arbeidsontwikkeling voor laagopgeleiden, arbeidsbeperkten en langdurig werklozen centraal staat. Samen met lokale ondernemers, MBO Rotterdam en belangenorganisaties biedt de gemeente de werknemer stageplaatsen aan waar hij/zij behalve werknemersvaardigheden ook digitale vaardigheden leert. Laaggeletterdheid en het leren van de Nederlandse taal wordt aangepakt door extra scholing. Wanneer de stage is afgerond ontvangt de werknemer een certificaat. Naast scholing nemen alle bijstandsgerechtigden actief deel aan diverse activiteiten op maatschappelijk vlak. Dit kan zijn het (deels) oplossen van schulden, armoede en/of eenzaamheid. Bedrijven die zich hiervoor gaan inzetten, zullen door de gemeente Rotterdam worden beloond. Binnenkort valt hierover een besluit in de gemeenteraad. 

Initiatieven Citylab010

De gemeente Rotterdam stimuleert co-creatie met andere partijen. Door open te staan voor ideeën en initiatieven, zoals Citylab010, geeft de gemeente Rotterdam het startsein om buiten de gebaande paden te treden. Elke manier wat tot doel heeft om de werkgelegenheid voor kwetsbare werknemers in de stad en/of regio te vergroten, wordt omarmd. Net zoals de vermindering van de instroom in de Participatiewet. Als tegenprestatie zoekt de gemeente op hun beurt weer investeerders om deze initiatieven te financieren. 

Bron: Mensenwerk, duurzaam aan de slag. Beleidskader Participatiewet 2019 – 2020 Rotterdam. Hoofdstuk 7: Een inclusieve arbeidsmarkt.